• شهروند خبرنگار
  • شهروند خبرنگار آرشیو
امروز: -
  • صفحه نخست
  • سیاسی
  • اقتصادی
  • اجتماعی
  • علمی و فرهنگی
  • استانها
  • بین الملل
  • ورزشی
  • عکس
  • فیلم
  • شهروندخبرنگار
  • رویداد
پخش زنده
امروز: -
پخش زنده
نسخه اصلی
کد خبر: ۱۵۲۰۶۵۲
تاریخ انتشار: ۰۱ اسفند ۱۳۹۵ - ۱۴:۳۰
اقتصادی » بازاروتجارت

شفاف سازی تصویر مطالبات و بدهی های دولتی

یکی از معضلات گریبان‌گیر اقتصاد ایران موضوع بدهی‌ها و مطالبات دولتی است.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ؛ در ایران نسبت بدهی‌های دولتی نسبت به تولید ناخالص داخلی در مقایسه با کشورهای دیگر و اقتصادهای برتر جهان عدد قابل توجهی نیست و 30 تا 50 درصد است.

هرچند برخی منابع بین‌المللی از جمله داده‌های پایگاه آماری Trading Economics این نسبت را برای ایران حدود 16درصد اعلام‌ کرده‌اند.

براساس داده‌های همین منبع در کشورهای توسعه‌یافته‌ای مانند ایالات‌متحده و ژاپن این رقم بسیار بالاتر و در سال 2015 به ترتیب نزدیک به 105 و 230درصد بوده‌است. 

بنابراین مشخص می‌شود که معضل اقتصاد ایران در رابطه با بدهی‌های دولتی نه حجم آن، بلکه مشخص‌نبودن میزان دقیق بدهی‌های دولت و ترکیب آن است. معضلی که موجب رکود در بازپرداخت بدهی‌ها و تعمیق کمبود نقدینگی در اقتصاد می‌شود.

از سال 1396 داشبورد ویژه مدیریتی برای مقامات عالی از جمله رییس جمهور، وزیر اقتصاد و مقامات دیگری که مورد صلاحدید باشد ، راه اندازی خواهد شد تا امکان مشاهده لحظه ای و بر خط جریان بدهی ها و مطالبات کشور وجود داشته باشد. 

در اجرای کامل این سامانه چند چالش اساسی وجود دارد. شاید بتوان مهم ترین چالش موجود را نبودن ضمانت اجرایی کافی برای الزام دستگاه اجرایی برای همکاری در اجرای تکالیف قانونی مربوط و ارسال گزارش ها براساس ترتیبات مقرر در بخشنامه ها عنوان کرد. این مسئله نیازمند همکاری بیش از پیش دستگاه های مربوط و توجه ویژه مدیران است.

همچنین فقدان سوابق و منابع نظری در حوزه مدیریت بدهی ها و تعهدات و مطالبات در بخش عمومی، گستردگی حوزه شمول گزارشگری بدهی ها به بیش از 3هزار نقطه، مشکلات مربوط به شبکه دولت و شبکه ملی اطلاعات برای اتصال و عدم اتصال به پایگاه های اطلاعاتی اشخاص حقوقی و حقیقی در سازمان ثبت اسناد و املاک و نیز سازمان ثبت احوال نیز از دیگر موانع پیشرفت سریع تر این پروژه است.

در سال‌های اخیر و در بازه‌های زمانی مختلف آمارهای متفاوتی از میزان حجم بدهی‌های دولتی اعلام شد که ارقامی نظیر 150، 380، 540 و در آخرین اعلام 700هزار میلیارد تومان را شامل می‌شود.

این ارقام میزان بدهی‌های دولتی تا همان تاریخ را نشان می‌دهند و تناقضی با یکدیگر ندارند.

بنابراین براساس اظهارات وزیر اقتصاد در دی‌ سال جاری آخرین برآورد از بدهی‌های دولتی براورد شده قریب به 700تریلیون تومان است. 

این رقم هم مربوط به بدهیهای دولتی، هم شرکتهای دولتی و هم بدهی دولت به این شرکتهاست. 

بنابراین صرف وجود بدهی‌های دولتی به عنوان صورت مسئله محسوب نمی‌شود بلکه برآورد دقیق از حجم بدهی‌ها و به تبع آن اتخاذ راهکارهایی نظیر تهاتر، اوراق خزانه اسلامی و به طور کلی ایجاد بازار بدهی دارای اهمیت و اولویت است.

انجام بهنگام تکالیف قانونی

از ابتدای فعالیت دولت یازدهم دفتر مدیریت بدهی‌ها و و تعهدات عمومی در وزارت امور اقتصادی و دارایی ایجاد شد تا تصویر شفافی از میزان بدهی‌ها و مطالبات دولتی ایجاد شده و براساس آن امکان تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی به وجود بیاید.

این مرکز اقدام به ایجاد سامانه مدیریت بدهی‌های دولت کرده‌است.

طرحی که با هدف طراحی و پیاده‌سازی سامانه ای تحت وب جهت تسویه بدهی و مطالبات اشخاص حقیقی و حقوقی و نیز ثبت بدهی‌ها و تعهدات عمومی دولت و شرکت‌های دولتی با تعیین سطوح دسترسی و برقراری امنیت مناسب و بدون محدودیت جغرافیایی برای گروه‌های کاربری مختلف در سطح وزارت امور اقتصادی و دارایی و سایر سازمان‌ها و نهادهای مرتبط با موضوع در حال اجراست.

این سامانه در اجرای تکالیف قانونی ماده اول قانون «رفع موانع تولید رقابت‌پذیر و ارتقا نظام مالی کشور» مصوب مجلس شورای اسلامی و آیین‌نامه اجرایی آن طراحی و پیاده‌سازی شده‌است.

ماده 1 قانون رفع موانع تولید بیان می‌دارد که دولت موظف است ظرف مدت شش‌ماه از تاریخ لازم‌الاجرا شدن این قانون (اردیبهشت 94) جدول بدهی‌ها و مطالبات دولت و شرکت‌های دولتی را در سه طبقه تهیه و به کمیسیون‌های اقتصادی و برنامه و بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی ارائه کند.

 این سه طبقه شامل طبقه مطالبات و بدهی‌های اشخاص حقوقی خصوصی و تعاونی‌ به تفکیک اشخاص، طبقه مطالبات و بدهی‌های نهادها و موسسات عمومی غیردولتی به تفکیک موسسه و طبقه مطالبات و بدهی‌های بانک‌ها و موسسات اعتباری به تفکیک بانک‌هاست. 

سامانه ثبت بدهی ها و مطالبات دولت و شرکت های دولتی (سماد) از بهمن ماه سال 1394 به صورت آزمایشی مورد بهره برداری قرار گرفت و پس از رفع نواقص و ایرادات از ابتدای سال 95 به صورت عملیاتی اطلاعات مورد نظر را از دستگاه های اجرایی متمرکز و استانی دریافت نمود.

این سامانه در مرحله آزمون ابتدا با 50گزارش جداگانه توسط کارشناسان مرکز مدیریت بدهی ها و در مرحل اول ازمایشی ، در سازمان امور مالیاتی کشور، سازمان سرمایه گذاری و کمک های اقتصادی و فنی ایران، ذیحسابی و امور مالی وزارت متبوع و شرکت چاپخانه دولتی ایران آغاز به کار کرد.

در مرحله دوم پایلوت، استان تهران و تعدادی از دستگاه اجرایی مادر شامل تمام وزارت خانه و دستگاه های اصلی و بزرگ نیز به این سامانه اضافه شدند. 

یکی مشکلاتی که در راه اندازی و اجرای سامانه های الکترونیکی وجود دارد مبحث آموزش دستگاه های اجرایی برای پیوستن به چنین بسترهایی است. از این رو مرکز مدیریت بدهی ها و دارایی های مالی عمومی در فروردین ماه سال 95 بخشنامه ای را برای آموزش کلیه دستگاه های متمرکز تهیه و تدوین کرد. این مرکز بنا دارد تا به صورت هفتگی کارگاه های آموزشی را در این زمینه برگزار کند.

کارگاه هایی که با معرفی نمایندگان دستگاه های مختلف برای حضور در این دوره ها و رسیدن به حد نصاب آغاز به کار خواهند کرد. علاوه بر دوره های آموزشی، این مرکز اقدامات لازم برای تعریف دوره آموززشی، مبانی تئوری و تکالیف قانونی دستگاه های اجرایی را نیز انجام داده است.

بکارگیری روش های حسابداری استاندارد و واحد

مسئله مهم در راه اندازی این سامانه به کارگیری روش های حسابداری استاندارد و واحدی به منظور شناخت، اندازه گیری و گزارشگری بدهی ها، ذخایر و بدهی های احتمالی است. 

از این رو کارگروهی متشکل از نمایندگان ادارات کل تابعه معاونت نظارت مالی و خزانه داری کل کشور، شیوه نامه کاربردی منطبق بر استانداردهای حسابداری و نظام حسابداری بخش عمومی و در راستای ماده 128 قانون محاسبات عمومی کشور تهیه و برای تأیید به دیوان محاسبات کشور ارسال کرده است که پس از تأیید به همه دستگاه های اجرایی ابلاغ خواهد شد. 

همچنین به منظور تسهیل در دریافت گزارش های بانک ها و موسسات اعتباری و نهادهای عمومی غیردولتی مانند شهرداری نیز بخشنامه های متناسب با شرایط خاص آن ها صادر شده است. 

با این حال یکی از اقداماتی که برای نخستین بار در اقتصاد کشور روی داده است ثبت رویدادهای مالی است که دستگاه اجرایی خاصی متولی آن نیست و قانون گذار به صورت کلی یک تعهد مالی را بر دوش دولت قرار داده است. در این باره مرکز مدیریت بدهی ها اطلاعات مورد نیاز را از گزارش های دریافتی از دستگاه های مشمول و غیرمشمول مانند بانک مرکزی، سازمان خصوصی سازی، بانک های دولتی و خصوصی، شرکت های هواپیمایی، نهادها و موسسات غیردولتی و دیگر دستگاه استخراج و در سامانه سماد ثبت کرده است.

حذف فرآیند اخذ فیزیکی اسناد

با راه اندازی سامانه سماد، فرآیند اخذ فیزیکی اطلاعات حذف شده است.

بنابر گزارش وزارت امور اقتصادی و دارایی در این باره سامانه ثبت و گزارشگری بدهی ها و مطالبات بخش عمومی که زیرمجموعه سماد است طراحی شده است و هر دستگاه اجرایی با نام کاربری و رمز ورود خود اطلاعات مربوط به بدهی ها و مطالبات خود را به ثبت می رساند. بنابراین با کامل شدن سامانه و ابلاغ بخشنامه آن، دریافت اطلاعات بدهی ها و مطالبات به روش کاغذی و لوح فشرده متوقف شده است.
بازدید از صفحه اول
ارسال به دوستان
نسخه چاپی
گزارش خطا
Bookmark and Share
X Share
Telegram Google Plus Linkdin
ایتا سروش
عضویت در خبرنامه
نظر شما
آخرین اخبار
هم‌اندیشی فعالان بازار با مدیرعامل منطقه آزاد ماکو برای عبور از موانع
احداث بیمارستان تخصصی و جراحی سرطان در ماکو
افزایش ۵ میلیون متر مکعبی مخزن سد مهاباد 
تداوم عملیات عمرانی و خدماتی در سطح منطقه چهار شهرداری ارومیه
تداوم عملیات عمرانی با بتن‌ریزی عرشه پل B۵ تقاطع غیرهمسطح آذربایجان
بهره‌مندی ۹۰۹ خانوار عشایری خوی از آب شرب پایدار
انباشت ۵ هزار خودروی توقیفی در پارکینگ‌های آذربایجان‌غربی
رازی، رکوردار تردد مسافر در بین پایانه‌های مرزی آذربایجان غربی
سنجش سلامت ۱۶ هزار نوآموز در مراکز جامع آذربایجان‌غربی
فرماندار ماکو: با جدیت از بروز تخلفات در بازار جلوگیری شود
محکومیت ۲۰ هزار میلیارد ریالی متخلفان اقتصادی در آذربایجان‌غربی
برنامه‌های هفته فرهنگی ارومیه غنی‌تر از سال‌های گذشته برگزار شود
کشف ۶ کیلوگرم نقره قاچاق در مرز بازرگان 
حفاظت از اراضی کشاورزی نیازمند عزم همگانی است
لینک‌های کالابرگ الکترونیک، طعمه جدید کلاهبرداران سایبری
اتمام ۲۹.۵ کیلومتر از طرح راهسازی محور نقده – پیرانشهر - تمرچین
۴۰۰ هزار هکتار از دیم زار‌های آذربایجان‌غربی در قالب طرح پایداری تولید کشت می‌شود
همایش ملی مدیریت ضایعات کشاورزی و غذایی بهمن ۱۴۰۴ برگزار می‌شود
 همکاری بنیاد مسکن و جهاد کشاورزی آذربایجان‌غربی برای تأمین مسکن
افزایش روستا بازار‌های آذربایجان غربی به ۲۷ مورد در چارچوب طرح معیشتی دولت 
  • پربازدیدها
  • پر بحث ترین ها
واکنش چین به اظهارات ترامپ درباره ایران
اوایل هفته آینده، برف و باران میهمان همدان
جزئیات طرح جدید کالابرگ الکترونیکی اعلام شد
انتخابات شورا‌ها در ۱۱ اردیبهشت؛ آزمون زودهنگام رسانه ملی
کشف انبار‌های احتکار روغن و برنج
دشمن درپی تضعیف بنیان‌های دینی و اخلاقی جامعه است
تثبیت مالکیت اراضی دولتی در خوزستان
همکاری سه جانبه ایمیدرو، معاونت آموزش و پرورش و خانه معدن
مرحله جدید یارانه مادران باردار و شیرده واریز شد
بازتاب جلسه اول محاکمه مادورو در آمریکا
فهرست ۱۱ قلم کالای طرح معیشتی اعلام شد
کشته شدن ۳۲ افسر اطلاعاتی و نظامی کوبایی در دفاع از مادورو
غیر حضوری شدن مدارس تهران
قالیباف: ارز ترجیحی حذف نمی‌شود
اژه‌ای: هیچ ارفاقی در برخورد با اغتشاشگران در کار نیست
برقراری فعالیت ادارات و مدارس فارس ؛ فردا  (۲۱ نظر)
بیانیه وزارت امور خارجه ترکیه در مورد ونزوئلا  (۱۰ نظر)
برگزاری انتخابات ریاست جمهوری ونزوئلا ۳۰ روز دیگر  (۶ نظر)
واکنش چین به اظهارات ترامپ درباره ایران  (۵ نظر)
پیش‌فروش ۵ محصول سایپا از فردا  (۲ نظر)
اطلاعیه شورای اطلاع رسانی دولت درخصوص انتقال ارزترجیحی به خانوارها  (۲ نظر)
بازداشت سه آشوبگر مرتبط با شبکه صهیونی اینترنشنال   (۲ نظر)
طرح حمایت معیشتی به همه ایرانیان تعلق می‌گیرد  (۲ نظر)
تجاوز نظامی آمریکا به ونزوئلا  (۲ نظر)
پرداخت کالابرگ چهار میلیون تومانی برای ۸۰ میلیون نفر  (۱ نظر)
ترامپ: برای مدتی ونزوئلا را اداره می‌کنیم  (۱ نظر)
تجاوز نظامی آمریکا به ونزوئلا  (۱ نظر)
صدور کیفرخواستی ۲۵ صفحه‌ای برای نیکلاس مادورو  (۱ نظر)
مصرف گاز از مرز ۶۲۰ میلیون متر مکعب عبور کرد  (۱ نظر)
غیر حضوری شدن امتحانات دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان  (۱ نظر)